تاریخ انتشار : 31 خرداد 1401

داروی استامینوفن چیست؟ کاربرد، عوارض، تداخل دارویی و نحوه مصرف

داروی استامینوفن چیست؟ کاربرد، عوارض، تداخل دارویی و نحوه مصرف

نام رایج دارو: استامینوفن – Acetaminophen

نام‌ های تجاری دارو: Actamin, Anacin AF, Aurophen, Bromo Seltzer, Children's Tylenol, Mapap, M-Pap, Pharbetol, Silapap Childrens, Tactinal, Tempra Quicklets, Tycolene, Tylenol, Vitapap

تا به حال از تیلنول برای درمان درد های خفیف یا کاهش تب استفاده کرده اید؟ اگر پاسخ شما مثبت است، بهتر است بدانید شما در واقع استامینوفن مصرف کرده اید. استامینوفن ، نام عمومی Tylenol  است که با نام های تجاری دیگری نیز به فروش می رسد و همچنین یکی از داروهای بدون نسخه به شمار میرود.

استامینوفن می تواند دارای عوارض جانبی مختلفی باشد. اگرچه، این عوارض ممکن است در بسیاری از افراد رخ ندهد، اما در برخی دیگر نیز می توانند به شکل جدی بروز کنند. این امر در صورتی محقق می شود که بیش از مقدار توصیه شده مصرف شود. برای آشنایی با این دارو، عوارض جانبی و نحوه کنترل آنها، با این مقاله همراه باشید.

موارد مصرف قرص و شربت استامینوفن

استامینوفن عموما برای تسکین درد های خفیف یا متوسط ناشی از سرماخوردگی، گلودرد، سردرد، درد بدن یا عضله، دردهای قاعدگی، آرتروز و  یا دندان درد مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین  شما می توانید از آن برای کاهش تب نیز استفاده کنید. شربت استامینوفن نیز برای درمان دردهای خفیف تا متوسط (سرماخوردگی،آنفولانزا، سردرد، قاعدگی، دندان درد، کمردرد،آرتروز) و همچنین کاهش تب استفاده می شود. نحوه عملکرد استامینوفن به طور دقیق مشخص نیست و موجب کاهش تورم یا التهاب نمی شود، اما تصور می‌شود که آزاد شدن مواد شیمیایی خاصی را در مغز شما که سیگنال‌دهنده احساس درد هستند، مسدود می‌کند.

هشدارها و توصیه ها برای مصرف استامینوفن

1- در صورت ابتلا به بیماری شدید کبدی نباید از این دارو استفاده کنید. مصرف بیش از حد استامینوفن می تواند به کبد شما آسیب برساند یا باعث مرگ شود.

2- بزرگسالان و نوجوانانی که حداقل 50 کیلوگرم وزن دارند، نباید بیش از 1000 میلی گرم در یک زمان یا بیش از 4000 میلی گرم در 24 ساعت مصرف کنند.

3- کودکان کمتر از 12 سال نباید بیش از 5 دوز در 24 ساعت مصرف کنند و تنها از تعداد میلی گرم در هر دوز توصیه شده برای وزن و سن کودک استفاده کنند. دقیقاً طبق دستورالعمل روی برچسب استفاده کنید.

4- اگر حالت تهوع، درد در قسمت فوقانی معده، خارش، از دست دادن اشتها، ادرار تیره، یا یرقان (وجود زردی در پوست یا چشم) دارید، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید.

5- اگر قرمزی یا خارش پوستی دارید که به مرور گسترش می یابد و باعث ایجاد تاول و لایه برداری می شود، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید.

نکات مهم قبل از مصرف استامینوفن

1-اگر به استامینوفن حساسیت دارید یا از داروهای دیگری که حاوی استامینوفن هستند استفاده می کنید، مصرف خود را متوقف کنید.

2-اگر تا به حال سیروز کبدی (تنبلی کبد) داشته اید یا به شکل روزانه الکل مصرف می کنید، از پزشک یا داروساز بپرسید که آیا استفاده از این دارو بی خطر است یا خیر.

3-اگر باردار هستید یا در دوران شیردهی به سر می برید، قبل از استفاده از این دارو با پزشک مشورت کنید.

 

قطره استامینوفن نوزاد

1- این محصول را طبق دستور به شکل خوراکی مصرف کنید. همه راهنمایی های موجود بر روی بسته بندی محصول را دنبال کنید و در صورت وجود سوال، از پزشک یا داروساز خود راهنمایی بگیرید.

2- برند ها و اشکال بسیاری از استامینوفن موجود است. دستورالعمل دوز را برای هر محصول به دقت بخوانید زیرا ممکن است مقدار استامینوفن بین محصولات متفاوت باشد. بیش از حد توصیه شده استامینوفن مصرف نکنید. (به بخش هشدار نیز مراجعه کنید.)

3- اگر به نوزاد یا کودک خود استامینوفن می‌دهید، حتماً از محصولی استفاده کنید که مخصوص نوزادان یا کودکان است. از وزن فرزندتان برای یافتن دوز مناسب روی بسته بندی محصول استفاده کنید. اگر وزن فرزندتان را نمی دانید، می توانید از سن او استفاده کنید.

4- قبل از مصرف هر دوز، دارو را به خوبی تکان دهید. البته برخی از مایعات قبل از استفاده نیازی به تکان دادن ندارند. بنابراین همه راهنمایی های موجود بر روی بسته بندی محصول را دنبال کنید. دوز داروی مایع را با قاشق، قطره چکان یا سرنگ ، اندازه گیری کنید تا مطمئن شوید که دوز صحیح را جهت مصرف در دست دارید. توجه نمایید که از قاشق خانگی استفاده نکنید.

تداخلات دارویی استامینوفن

1- قبل از استفاده از سایر داروهای سرماخوردگی، آلرژی، درد یا خواب از یک پزشک یا داروساز سوال کنید. از مصرف سایر داروهای حاوی استامینوفن (که گاهی به اختصار APAP نامیده می شود) خودداری کنید، چرا که موجب دریافت بیش از حد استامینوفن و در نهایت اوردوز کشنده می شود. قبل از مصرف داروی مورد نظر، حتما برچسب را بررسی کنید تا ببینید آیا دارو حاوی استامینوفن یا APAP است یا خیر.

2- از نوشیدن الکل هنگام مصرف استامینوفن خودداری کنید زیرا ممکن است خطر آسیب کبدی را افزایش دهد.

عوارض استامینوفن

استامینوفن شامل عوارض جانبی است اما اکثر مردم این عوارض را تجربه نمی کنند  و بدن  آن ها می تواند این دارو را به خوبی تحمل کند. البته در موارد نادر، افراد واکنش های آلرژیک به آن داشته اند. نگران کننده ترین عارضه جانبی آن، آسیب شدید کبدی است. این عارضه، معمولا فقط زمانی اتفاق می افتد که از استامینوفن بیش از حد استفاده کنید.

1.بروز حساسیت به استامینوفن

به ندرت دیده شده است که برخی از افراد واکنش های آلرژیک به استامینوفن از خود نشان می دهند.بنابراین، در صورت بروز واکنش های زیر پس از مصرف استامینوفن، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید:

1- مشکل در تنفس یا بلع

2- تورم صورت، لب ها، گلو یا زبان

3- خارش شدید

4- لایه برداری یا تاول زدن پوست

2.آسیب شدید کبدی با مصرف استامینوفن

مسمومیت با استامینوفن ممکن است در اثر مصرف بیش از حد استامینوفن رخ دهد. کبد شما استامینوفن را پردازش کرده و آن را به ماده دیگری تبدیل می کند. اگر مقادیر زیادی استامینوفن مصرف کنید، کبد شما مقدار بیشتری از آن ماده را تولید می کند و بنابراین می تواند به کبد شما آسیب برساند. با این حال، اگر استامینوفن را با دوز توصیه شده مصرف کنید، آسیب کبدی ناشی از دارو محتمل نیست.

 علائم آسیب کبدی عبارتند از:

1- زرد شدن پوست یا سفیدی چشم (یرقان)

2- درد در ناحیه سمت راست بالای شکم

3- حالت تهوع یا استفراغ

4- از دست دادن اشتها

5- خستگی

6- تعریق بیشتر از حد معمول

7- پوست رنگ پریده

8- کبودی یا خونریزی غیر معمول

9- ادرار و مدفوع تیره رنگ

به محض بروز هر یک از این علائم ، با مرکز کنترل مسمومیت خود تماس بگیرید یا فورا از کمک پزشکی استفاده کنید. همچنین اگر می دانید که بیش از دوز توصیه شده استامینوفن مصرف کرده اید، حتی اگر علائم آسیب کبدی ندارید، به نزدیکترین اورژانس مراجعه کنید.

مصرف بیش از حد استامینوفن و جلوگیری از آن

مصرف بیش از حد استامینوفن شایع تر از آن چیزی است که فکر می کنید. به این دلیل که استامینوفن یک عنصر رایج در بسیاری از داروهای مختلف بدون نسخه است. برای کاهش خطرات ناشی از این دارو، مصرف روزانه خود را پیگیری و کنترل کنید. محدودیت فردی استامینوفن ممکن است تحت تأثیر سن یا برخی عادات سبک زندگی باشد. اولین علائم مصرف بیش از حد استامینوفن شامل از دست دادن اشتها، حالت تهوع، استفراغ، درد معده، تعریق و گیجی یا ضعف است. علائم بعدی ممکن است شامل درد در قسمت بالای معده، ادرار تیره و زرد شدن پوست یا سفیدی چشم شما باشد.

معمولا آسیب شدید کبدی بیشتر در موارد زیر رخ می دهد:

1- بزرگسالانی که بیش از 3 گرم (3000 میلی گرم) استامینوفن در یک دوره 24 ساعته مصرف می کنند.

2- کودکانی که بیش از پنج دوز در یک دوره 24 ساعته مصرف می کنند.

قبل از دادن استامینوفن به فرزندتان، برچسب بسته را برای دستورالعمل  و همچین دوز آن را بررسی کنید. دوز توصیه شده برای کودکان بر اساس سن و وزن است. اگر دستورات بسته برای شما دارای ابهام است، پزشک یا داروساز می تواند در مورد دوز به شما کمک کند. اگر کودک شما کمتر از 2 سال دارد، قبل از دادن استامینوفن با پزشک خود صحبت کنید. هرگز به کودک خود استامینوفن ندهید چرا که این دارو برای استفاده بزرگسالان تعیین شده است.

 

فراموشی دوز استامینوفن

از آنجایی که استامینوفن در صورت نیاز مصرف می شود، ممکن است برمبنای دوز یا برنامه مشخصی مورد استفاده قرار نگیرد. اگر دارو را به طور منظم استفاده می کنید، به محض یادآوری، دوز فراموش شده را مصرف کنید. اما اگر به نوبت دوز بعدی نزدیک شده اید، از دوز فراموش شده صرف نظر کنید. برای جبران دوز فراموش شده، داروی اضافی مصرف نکنید.

با پزشک خود صحبت کنید

هنگامی که استامینوفن در دوزهای صحیح استفاده شود، می تواند یک داروی ایمن و موثر باشد که معمولاً عوارض جانبی ندارد. با این حال، اگر بیش از حد استفاده کنید، عوارض جانبی می تواند شدید و حتی کشنده باشد. شما باید بدانید که آیا داروهای دیگری که مصرف می کنید حاوی استامینوفن هستند یا خیر تا از حد مجاز روزانه خود تجاوز نکنید. اگر استامینوفن بخشی از رژیم دارویی شما است، با پزشک خود صحبت کنید تا ببیند این محدودیت برای شما چقدر است.

سلب مسئولیت: سایت مکمل شاپ تمام تلاش خود را به کار گرفته است تا مطمئن شود همه اطلاعات موجود، درست، جامع و به روز هستند. با این حال، این مقاله نباید به عنوان جایگزینی برای دانش و تخصص یک متخصص مراقبت های بهداشتی دارای مجوز استفاده شود. همیشه باید قبل از مصرف هر دارویی با پزشک یا متخصص خود مشورت کنید. اطلاعات دارویی موجود در اینجا ممکن است تغییر کند و جهت پوشش کامل دستورالعمل‌ها، اقدامات احتیاطی، هشدارها، تداخلات دارویی، واکنش‌های آلرژیک یا عوارض جانبی در نظر گرفته نشده است. عدم وجود هشدارها یا سایر اطلاعات برای یک داروی معین نشان نمی‌دهد که دارو یا ترکیب دارو برای همه بیماران یا همه موارد خاص بی‌خطر، مؤثر یا مناسب است.

ارسال نظر
  • نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.
  • تا حد امکان نظرات در مورد کیفیت و تجربه شما از مصرف این محصول باشد.