تفاوت سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا؛ کدام را گرفته‌اید؟
⚡ خلاصهٔ ۳۰ ثانیه‌ای
سرعت شروع، شدت درد بدن و وضعیت بویایی بیشترین کمک را در جدا کردن سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا میکنند. گلودرد و سرفه در هر سه بیماری دیده می‌شوند و به‌تنهایی چیزی را روشن نمی‌کنند.
سرماخوردگی آرام و طی دو سه روز از بینی و گلو شروع میشود و معمولاً تب ندارد. آنفولانزا ناگهانی می‌آید و با تب و درد شدید بدن شما را زمین‌گیر میکند. کرونا بیشتر شبیه سرماخوردگی شروع میشود و از دست رفتن بویایی یا چشایی در آن شایعتر است.
آنفولانزا و کرونا را فقط تست از هم جدا میکند، ولی مراقبت اولیهٔ هر سه یکی است، یعنی استراحت، مایعات کافی و جدا کردن وسایل شخصی. اگر جزو گروه پرخطرید، در دو روز اول با پزشک تماس بگیرید، چون داروی ضدویروس آنفولانزا در همین دو روز بهترین اثر را دارد.
دماسنج، تببر، عسل، زینک و ویتامین D را هم بهتر است پیش از فصل سرما در خانه داشته باشید، نه روز بیماری. با همین چند چیز ساده، بیشتر روزهای بیماری در خانه و بی‌دغدغه می‌گذرد.
▼📑 فهرست مطالب و سرفصل‌های این راهنما
تفاوت سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا چیست؟
تفاوت اصلی این سه بیماری در سرعت شروع، شدت علائم و ویروس عامل آن‌هاست، نه در گلودرد و سرفه. سرماخوردگی آرام می‌آید و از بینی شروع میشود. آنفولانزا ناگهانی و با درد بدن زمین‌گیرتان میکند. کرونا اغلب مثل سرماخوردگی شروع میشود، ولی میتواند بو و مزه را از شما بگیرد.
هر سه بیماری ویروسیاند و از راه قطرک‌های تنفسی هنگام سرفه، عطسه و حرف زدن پخش می‌شوند. سرماخوردگی را بیش از ۲۰۰ ویروس مختلف میسازند، آنفولانزا را ویروس آنفولانزا و کرونا را ویروسی از خانوادهٔ کرونا. همین فرق در ویروس است که در سرعت شروع و شدت علائم خودش را نشان می‌دهد.
از این سه بیماری، آنفولانزا واکسن سالانه دارد و امسال توزیعش دیرتر از همیشه شروع شد. اگر در خانه فرد پرخطری دارید، واکسن آنفولانزا ۱۴۰۵ آخرین خبر توزیع و اولویت هر گروه را آورده است.
روزهای بیماری هم با چند چیز ساده راحت‌تر می‌گذرد. شربت و قرص‌های تسکین سرفه و گلودرد را در دستهٔ مکمل سرماخوردگی داروخانه کنار هم می‌بینید و بقیهٔ راه استراحت و مایعات کافی است.
جدول زیر هشت نشانه را برای هر سه بیماری کنار هم گذاشته است. ستون آخر می‌گوید هر نشانه چقدر در تشخیص کمک میکند، چون همهٔ نشانهها یک اندازه کمک نمی‌کنند.
↔ برای دیدن همهٔ ستون‌ها، جدول را با انگشت به چپ و راست بکشید.
| نشانه | سرماخوردگی | آنفولانزا | کرونا | قدرت تفکیک |
|---|---|---|---|---|
| سرعت شروع | آرام، طی دو سه روز | ناگهانی، بیمار ساعت شروع را به یاد دارد | اغلب تدریجی، مثل سرماخوردگی | بالا |
| درد بدن | خفیف | شدید و فراگیر، مانع کار کردن | خفیف تا متوسط | بالا |
| تب | معمولاً ندارد یا خفیف است | شایع، اغلب از روز اول | شایع، ولی الگوی ثابتی ندارد | بالا |
| بویایی و چشایی | فقط تا وقتی بینی گرفته است | گاهی تغییر میکند | از دست رفتنش شایعتر از دو بیماری دیگر است | بالا |
| عطسه و آبریزش | پررنگ‌ترین علامت | کمتر و در حاشیه | شایع | متوسط |
| خستگی | در حد کسالت | شدید، گاهی تا نزدیک دو هفته | شدید و گاهی طولانی | متوسط |
| سرفه | خفیف تا متوسط | خشک و آزاردهنده | تازه و پیوسته، گاهی ماندگار | پایین |
| گلودرد | شایع | گاهی | شایع | پایین |
روی چهار ردیف اول حساب کنید. ردیف‌های پایین در هر سه بیماری دیده می‌شوند و فقط کنار نشانه‌های بالا معنا پیدا میکنند. چهار محصول زیر هم از همان دستهٔ سرماخوردگی داروخانه‌اند.
کدام نشانهها این سه بیماری را از هم جدا میکنند؟
سه نشانه بیشترین قدرت تفکیک را دارند، یعنی سرعت شروع بیماری، شدت درد بدن و از دست رفتن بویایی یا چشایی. اگر این سه را کنار هم بگذارید، در بیشتر موارد می‌فهمید کدام‌یک محتمل‌تر است. کارت‌های زیر هر بیماری را همان‌طور که معمولاً شروع میشود توصیف میکنند.
۰۱ · سرماخوردگی آرام می‌آید و از بینی شروع میشود
از خارش گلو یا آبریزش بینی شروع میشود و دو سه روز طول میکشد تا کامل شود. تب یا ندارد یا خفیف است و معمولاً کارهای روزمره را می‌توانید انجام دهید. اگر بویایی کم شده، به این دلیل است که بینی گرفته و با باز شدن بینی برمیگردد.
۰۲ · آنفولانزا ناگهانی می‌آید و بدن را از پا می‌اندازد
شروعش آن‌قدر سریع است که بیمار معمولاً ساعتش را به یاد دارد، مثلاً صبح خوب بوده و بعدازظهر توان بلند شدن ندارد. تب و درد بدن فراگیر است و خستگی‌اش گاهی تا نزدیک دو هفته میماند. عطسه و آبریزش در آن کم‌رنگ‌تر است.
۰۳ · کرونا شبیه سرماخوردگی شروع میشود و علائم متنوع‌تری دارد
اغلب مثل سرماخوردگی و تدریجی شروع میشود و میتواند از تب و سرفه تا تهوع و اسهال را در بر بگیرد. تغییر یا از دست رفتن بویایی و چشایی در کرونا شایعتر از دو بیماری دیگر است، ولی همهٔ مبتلایان آن را ندارند.
کرونا گاهی اصلاً از بینی و گلو شروع نمیشود، بلکه با سردرد، تهوع، بی‌اشتهایی یا اسهال می‌آید و سرفه چند روز بعد اضافه میشود. اگر در خانواده یا محل کار چند نفر همزمان با علائم گوارشی بیمار شده‌اند، احتمال کرونا را کنار نگذارید و یک تست خانگی بدهید. علائم کرونای جدید در هر موج کمی فرق میکند، ولی این سه نشانه هنوز بهترین راهنمای خانگی‌اند.
قاعدهٔ سه‌نشانهٔ مکمل‌شاپ
اول به سرعت شروع نگاه کنید و اگر بیماری طی دو سه روز کم‌کم کامل شده، سرماخوردگی جلوتر است. بعد به درد بدن نگاه کنید و اگر در چند ساعت زمین‌گیر شده‌اید، آنفولانزا جلو می‌افتد. در آخر بویایی را امتحان کنید. اگر بینی باز است ولی بو نمی‌شنوید، احتمال کرونا بالا می‌رود و یک تست جواب را قطعی میکند.
💬 سؤالی که زیاد می‌پرسید: تب ندارم، پس آنفولانزا نیست؟
تب نشانهٔ شایع آنفولانزاست، ولی همهٔ مبتلایان به آنفولانزا تب نمی‌کنند. اگر ناگهان با درد شدید بدن و خستگی زمین‌گیر شده‌اید، نبودن تب آنفولانزا را رد نمی‌کند. در این حالت اگر جزو گروه‌های پرخطرید، همان روز با پزشک تماس بگیرید تا فرصت داروی ضدویروس از دست نرود.
پس سرعت شروع می‌گوید سرماخوردگی است یا نه، شدت درد بدن می‌گوید آنفولانزا محتمل است یا نه، و بویایی احتمال کرونا را بالا یا پایین می‌برد. بعد از این تشخیص اولیه، مردم معمولاً می‌پرسند بیماری چند روز طول میکشد و تا چه زمانی مسری است.
سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا چند روز طول میکشد؟
سرماخوردگی در یک تا دو هفته، آنفولانزا در چند روز تا کمتر از دو هفته و کرونا در بیشتر افراد ظرف چند هفته خوب میشود. هر سه می‌توانند پیش از شروع علائم هم منتقل شوند و همین کنترل‌شان را در خانه و محل کار سخت میکند.
کرونا از دو تا سه روز پیش از شروع علائم پخش میشود و به‌طور میانگین تا حدود هشت روز بعد از آن مسری میماند. آنفولانزا از یک روز قبل شروع میکند و بیشترین سرایتش در سه روز اول بیماری است. سرماخوردگی هم تا وقتی علائم دارید مسری است، یعنی معمولاً یک تا دو هفته.
جدول زیر زمان‌بندی هر سه بیماری را از روز تماس تا پایان دورهٔ سرایت کنار هم گذاشته است. ردیف اول همان دورهٔ نهفتگی است، یعنی فاصلهٔ تماس با ویروس تا شروع علائم.
↔ برای دیدن همهٔ ستون‌ها، جدول را با انگشت به چپ و راست بکشید.
| مرحله | سرماخوردگی | آنفولانزا | کرونا |
|---|---|---|---|
| از تماس تا علائم | علائم طی دو تا سه روز کم‌کم کامل میشود | یک تا چهار روز، معمولاً دو روز | دو تا پنج روز، گاهی تا ۱۴ روز |
| طول بیماری | بهتر شدن در یک تا دو هفته | چند روز تا کمتر از دو هفته، سرفه گاهی دو هفته یا بیشتر | بیشتر افراد در چند هفته |
| تب | معمولاً ندارد یا خفیف است | معمولاً سه تا چهار روز | الگوی ثابتی ندارد، اگر از پنج روز گذشت با پزشک تماس بگیرید |
| شروع سرایت | با شروع علائم | یک روز پیش از علائم | دو تا سه روز پیش از علائم |
| پایان سرایت | تا وقتی علائم تمام شود، معمولاً یک تا دو هفته | پنج تا هفت روز بعد از شروع، بیشترین سرایت در سه روز اول | به‌طور میانگین حدود هشت روز بعد از شروع علائم |
نکتهٔ کاربردی این جدول ردیف «شروع سرایت» است. وقتی احساس بیماری می‌کنید، احتمالاً از یک تا سه روز پیش ناقل بوده‌اید. برای همین جدا کردن حوله و لیوان و باز کردن پنجرهٔ اتاق را از همان ساعت اول شروع کنید، نه بعد از گرفتن جواب تست.
ویروس کرونا از ویروس آنفولانزا مسری‌تر است و در فضای بستهٔ بی‌تهویه راحت‌تر می‌چرخد. اگر می‌خواهید اصلاً کار به بیماری نکشد، مقالهٔ پیشگیری از آنفولانزا هشت کار مؤثر را به ترتیب شواهد آورده است. بیشتر آن کارها برای کرونا و سرماخوردگی هم جواب می‌دهد.
برای برگشتن به سر کار یا مدرسه هم یک قاعدهٔ ساده هست. دست‌کم ۲۴ ساعت در خانه بمانید، تا وقتی که هم حال‌تان رو به بهتر شدن باشد و هم بدون داروی تببر تب نداشته باشید. تا پنج روز بعد از برگشتن هم در جمع ماسک بزنید و فاصله را نگه دارید، چون ممکن است هنوز ویروس پخش کنید.
کودکان و کسانی که ایمنی ضعیف‌تری دارند ممکن است مدت بیشتری ویروس آنفولانزا را پخش کنند. در سرماخوردگی هم دورهٔ سرایت نوزادان و کودکان خردسال طولانی‌تر است. در این حالت همین قاعده را با کمی احتیاط بیشتر اجرا کنید.
برای سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا چه کنیم؟
مراقبت اولیهٔ هر سه یکسان است، یعنی استراحت، مایعات فراوان، تببر در صورت نیاز و جدا کردن وسایل شخصی. تفاوت در این است که آنفولانزا و کرونا داروی ضدویروس دارند و افراد پرخطر باید زودتر پزشک را خبر کنند.
زینک، ویتامین D و ویتامین C را هم بهتر است از قبل در خانه داشته باشید، چون اثر بعضی از آن‌ها به زمان شروع بستگی دارد. دوز و زمان دقیق هر کدام را در بهترین ویتامین‌ها برای آنفولانزا آورده‌ایم و همه را با ضمانت اصالت از داروخانه آنلاین مکمل شاپ می‌توانید بگیرید.
زینک وقتی به کار می‌آید که در ۲۴ ساعت اول علائم شروع شود. پس خرید زینک را برای روز بیماری نگذارید و از حالا یک بسته در کمد خانه داشته باشید.
ویتامین دی برخلاف زینک پیش از بیماری کار میکند و اثرش در کسانی که کمبود دارند بیشتر است. برای همین بهتر است از اول پاییز شروع شود، نه روزی که تب دارید.
جدول زیر اقدام‌های اصلی را برای هر بیماری کنار هم گذاشته است.
↔ برای دیدن همهٔ ستون‌ها، جدول را با انگشت به چپ و راست بکشید.
| اقدام | سرماخوردگی | آنفولانزا | کرونا |
|---|---|---|---|
| تست | معمولاً لازم نیست | برای افراد پرخطر، در دو روز اول | برای افراد پرخطر، همان روز شروع علائم |
| آنتیبیوتیک | اثری ندارد | اثری ندارد | اثری ندارد |
| داروی ضدویروس | ندارد | با نسخه، بهترین اثر در دو روز اول | با نسخه، در پنج تا هفت روز اول |
| ماندن در خانه | تا وقتی حال کار ندارید | تا ۲۴ ساعت بی‌تب بدون تببر و رو به بهبود | تا ۲۴ ساعت بی‌تب بدون تببر و رو به بهبود |
| واکسن | ندارد | دارد، سالانه | دارد |
سه کارت زیر می‌گویند در هر مرحله از بیماری چه کاری بیشترین فایده را دارد.
۱ساعت‌های اول
وسایل شخصی را جدا کنید، پنجره را باز کنید و اگر پرخطرید همین امروز با پزشک تماس بگیرید. زینک را اگر در خانه دارید همین حالا شروع کنید، چون بعد از ۲۴ ساعت اول اثرش کمتر میشود.
۲روز دوم و سوم
تب و درد را با تببر معمولی قابل تحمل نگه دارید و مایعات گرم بنوشید. برای سرفه یک قاشق عسل در آب ولرم کمک میکند. اگر آنفولانزاست، تب معمولاً سه تا چهار روز میماند و بعد فروکش میکند.
۳اگر بعد از هفتهٔ اول ماند
سرفهٔ بعد از عفونت ویروسی میتواند تا سه چهار هفته ادامه پیدا کند و این طبیعی است. ولی تبی که بهتر شد و برگشت، تنگی نفس یا سرفهٔ بیشتر از سه هفته را باید پزشک ببیند.
🇮🇷 عادتی که در ایران زیاد پیش می‌آید
خیلی از ما با اولین گلودرد سراغ آمپول یا آنتیبیوتیک می‌رویم تا «زودتر خوب شویم». هر سه بیماری ویروسیاند و آنتیبیوتیک نه آن‌ها را کوتاه‌تر میکند و نه علائم را کم، فقط عوارض دارو را اضافه میکند. اگر فکر می‌کنید عفونت باکتریایی هم اضافه شده، تشخیصش را به پزشک بسپارید. تا آن موقع استراحت و مایعات کافی بیشترین کمک را به بدن‌تان میکنند.
ردیف آخر جدول مهمترین تفاوت عملی این سه بیماری است. سرماخوردگی واکسن ندارد، چون ویروسهای زیادی باعثش می‌شوند، ولی آنفولانزا واکسن سالانه دارد و برای گروه‌های پرخطر مؤثرترین اقدام موجود است. حالا ببینیم تست چه زمانی واقعاً لازم است.
تست کرونا و آنفولانزا چه زمانی لازم است؟
تست وقتی لازم است که جوابش تصمیم را عوض کند، یعنی برای افراد پرخطر و کسانی که با آن‌ها زندگی میکنند. از روی علائم میشود حدس خوبی زد، ولی تشخیص قطعی آنفولانزا از کرونا فقط با تست ممکن است، چون بیشتر نشانه‌های‌شان مشترک است.
“You cannot tell the difference between flu and COVID-19 by the symptoms alone because many of the signs and symptoms are the same. Testing is needed to confirm a diagnosis.”
به زبان ساده: چون بیشتر نشانه‌های آنفولانزا و کرونا یکی است، فقط از روی علائم نمیشود آن‌ها را از هم جدا کرد. برای تشخیص قطعی، تست لازم است.
برای بیشتر آدم‌ها این تفاوت تصمیم را عوض نمی‌کند، چون مراقبت اولیهٔ هر سه یکی است. ولی برای این گروه‌ها تست و تماس با پزشک در همان روزهای اول ارزش دارد.
- سالمندان بالای ۶۵ سال
- زنان باردار
- کودکان زیر پنج سال
- کسانی که بیماری قلبی، ریوی، کلیوی یا دیابت دارند
- کسانی که ایمنی بدن‌شان به‌خاطر بیماری یا دارو ضعیف شده است
- هر کسی که با یکی از این افراد زیر یک سقف زندگی میکند
دلیلش زمان است. داروی ضدویروس آنفولانزا وقتی بهترین اثر را دارد که در دو روز اول علائم شروع شود. داروی ضدویروس کرونا هم باید در پنج تا هفت روز اول شروع شود. هر دو نسخه‌ای‌اند و تصمیم‌شان با پزشک است، ولی دیر رسیدن به پزشک همین فرصت را می‌گیرد.
تست کرونا خانگی بهتر است یا PCR؟
تست سریع آنتی‌ژن در ۱۵ تا ۳۰ دقیقه جواب می‌دهد و اگر مثبت شد، قابل اعتماد است. تست PCR دقیق‌تر است و ویروس را در روزهای اول یا در کسانی که علامت کمی دارند بهتر پیدا میکند. اگر علامت دارید و تست سریع منفی شد، ۴۸ ساعت بعد دوباره تست بدهید، چون برای اطمینان دو تست منفی به فاصلهٔ ۴۸ ساعت لازم است.
برای آنفولانزا هم تست سریع در آزمایشگاه انجام میشود و تست میتواند نشان دهد کسی همزمان هر دو بیماری را دارد، هرچند این حالت نادر است. تست منفی، به‌ویژه در روز اول، بیماری را رد نمی‌کند. علائم را دنبال کنید و اگر شدیدتر شد، دوباره تست بدهید یا پزشک را ببینید.
سرماخوردگی است یا آلرژی و سینوزیت؟
آلرژی فصلی با خارش چشم و بینی و عطسههای پشتسرهم می‌آید و هفتهها میماند، در حالی که سرماخوردگی یک تا دو هفته بیشتر طول نمی‌کشد. تب و درد بدن هم در فهرست نشانه‌های آلرژی جایی ندارند. سینوزیت داستان دیگری است و معمولاً بعد از یک سرماخوردگی یا آنفولانزا شروع میشود.
جدول زیر این سه حالت را با هم مقایسه میکند تا هر پاییز و بهار گیج نشوید.
↔ برای دیدن همهٔ ستون‌ها، جدول را با انگشت به چپ و راست بکشید.
| نشانه | آلرژی فصلی | سینوزیت | سرماخوردگی |
|---|---|---|---|
| شروع | با گرده و گرد و غبار، هر سال همان فصل | بعد از سرماخوردگی یا آنفولانزا | تدریجی، طی دو سه روز |
| خارش چشم، بینی و گلو | پررنگ‌ترین نشانه | ندارد | کم |
| درد صورت و پیشانی | گاهی | درد و فشار روی گونه، چشم و پیشانی | کم |
| ترشح بینی | آبریزش | سبز یا زرد | آبریزش |
| تب | در فهرست نشانهها نیست | گاهی | معمولاً ندارد یا خفیف است |
| طول مدت | هفتهها یا ماهها | معمولاً تا چهار هفته | یک تا دو هفته |
| چه کمکی میکند | آنتیهیستامین و اسپری بینی از داروخانه | مسکن و شست‌وشوی بینی، و اگر بعد از سه هفته بهتر نشد پزشک | استراحت و مایعات |
اگر هر پاییز و بهار همین علائم برمیگردد و با آنتیهیستامین آرام میشود، احتمالاً آلرژی دارید نه سرماخوردگی. اگر بعد از خوب شدن سرماخوردگی، درد صورت، ترشح غلیظ و گرفتگی بینی برگشت و چند هفته ماند، سینوزیت را با پزشک مطرح کنید. کرونا هم گاهی با سردرد شروع میشود و با سینوزیت اشتباه گرفته میشود، پس اگر تب و بدندرد همراهش بود، تست را فراموش نکنید.
برای فصل سرما چه چیزهایی در خانه داشته باشیم؟
پنج چیز را پیش از بیمار شدن در خانه داشته باشید، یعنی دماسنج، تببر معمولی، عسل، یک بسته زینک و ویتامین D. اثر بعضی از این‌ها به زمان شروع مصرف بستگی دارد، و روزی که تب دارید و بدن‌تان درد میکند، وقت رفتن به داروخانه نیست.
این پنج مورد را به همین ترتیب آماده کنید.
- دماسنج، چون تصمیم‌های مهم مثل برگشتن به سر کار یا تماس با پزشک به عدد تب بستگی دارد، نه به حدس.
- تببر معمولی که داروساز‌تان تأیید کرده است. تب و درد بدن را قابل تحمل میکند تا بدن فرصت استراحت پیدا کند. به کودک و نوجوان زیر ۱۶ سال آسپرین ندهید و ضداحتقان را به کودک زیر شش سال ندهید.
- عسل، که در جمع‌بندی ۱۴ مطالعه برای سرفه و علائم عفونت تنفسی از مراقبت معمول بهتر عمل کرده است. یک قاشق را در آب ولرم یا چای کم‌رنگ حل کنید و به کودک زیر یک سال عسل ندهید. شواهد متوسط
- یک بسته زینک، چون در مطالعه‌ها وقتی در ۲۴ ساعت اول علائم شروع شد، سرماخوردگی را حدود دو روز کوتاه‌تر کرد. دوز مطالعه‌ها بالای ۷۵ میلی‌گرم در روز و فقط کوتاه‌مدت بود، پس دوز و مدتش را با داروساز هماهنگ کنید. شواهد متوسط
- ویتامین D برای کل فصل سرد، که تنها مورد این فهرست است که پیش از بیماری کار میکند. در جمع‌بندی ۲۵ کارآزمایی با بیش از ۱۱ هزار نفر، مصرف روزانه یا هفتگی خطر عفونت تنفسی را کم کرد و اثرش در کسانی که کمبود شدید داشتند بسیار بیشتر بود. بیشترین شواهد
اگر ورزشکار استقامتی هستید یا کار‌تان در سرماست، ویتامین C روزانه را هم اضافه کنید، چون در ۵۹۸ دوندهٔ ماراتن، اسکی‌باز و سرباز خطر سرماخوردگی را نصف کرد. برای بقیهٔ مردم اثرش کوچک‌تر ولی ثابت است. مصرف منظم و از قبل، سرماخوردگی را در بزرگسالان ۸ درصد و در کودکان ۱۴ درصد کوتاه‌تر میکند. شواهد محدود
با این آمادگی، بیشتر روزهای بیماری در خانه و بی‌دغدغه می‌گذرد. ولی ذهن خیلی از ما در همین روزها پر از سؤال‌هایی است که در هیچ جدولی جواب نمی‌گیرند.
بیشترین نگرانی مردم دربارهٔ این سه بیماری چیست؟
بیشتر نگرانی‌ها دربارهٔ این است که بیماری کدام است، چرا خوب نمیشود و چه زمانی باید به پزشک رفت. این سؤال‌ها هر سال همین موقع تکرار می‌شوند و داروسازهای مکمل‌شاپ به هرکدام کوتاه و روشن جواب داده‌اند.
🩺 نگرانی‌هایی که هر زمستان می‌شنویم
هر کارت یک نگرانی واقعی است، با جوابی که به خود‌تان یا عزیزان‌تان می‌دهیم.
💬 تست کرونایم منفی شد. یعنی حتماً آنفولانزاست؟
پاسخ داروسازتست سریع در روزهای اول ممکن است هنوز ویروس را نشان ندهد، پس منفی بودنش کرونا را رد نمی‌کند. اگر علائم ادامه داشت، ۴۸ ساعت بعد دوباره تست بدهید. اگر جزو گروه‌های پرخطرید، جواب قطعی را با تست PCR از پزشک بخواهید تا اگر دارو لازم است، فرصتش از دست نرود.
💬 بینی‌ام باز است ولی هیچ بویی حس نمی‌کنم. کروناست؟
پاسخ داروسازاز دست دادن بویایی در کرونا شایعتر از آنفولانزا و سرماخوردگی است، پس احتمالش بالاتر است. یک تست جواب را روشن میکند. تا آن موقع وسایل شخصی‌تان را جدا کنید و در خانه بمانید.
💬 کرونای من با سردرد و تهوع شروع شد و فکر می‌کردم سینوزیت است.
پاسخ داروسازکرونا گاهی با سردرد، تهوع یا اسهال شروع میشود و سرفه دیرتر می‌آید، پس این شروع غیرمعمول نیست. سینوزیت معمولاً بعد از یک سرماخوردگی می‌آید و با درد صورت و ترشح غلیظ همراه است. اگر تب و بدندرد هم دارید تست کرونا بدهید، و اگر درد صورت بعد از سه هفته ماند پزشک را ببینید.
💬 چهار روز تب و بدندرد داشتم و بهتر شدم، ولی حالا نفسم تنگ میشود.
پاسخ داروسازتنگی نفس بعد از بهتر شدن نشانه‌ای است که نباید در خانه منتظرش ماند، چون میتواند از عارضهٔ ریه باشد. همین امروز پزشک را ببینید، مخصوصاً اگر سابقهٔ بیماری تنفسی یا قلبی دارید. تا آن موقع استراحت کنید و فعالیت سنگین نکنید.
💬 یک هفته است سردرد و تب و لرز دارم و خوب نشده‌ام.
پاسخ داروسازتب آنفولانزا معمولاً سه تا چهار روز میماند و تبی که از پنج روز گذشته باید پزشک ببیند. ممکن است عفونت باکتریایی به بیماری ویروسی اضافه شده باشد که در آنفولانزا شایعتر است و تشخیصش با پزشک است. تا مراجعه، مایعات را زیاد کنید و دمای بدن را صبح و شب یادداشت کنید.
💬 بچه‌ام تب کرده. از کجا بفهمم کدام است؟
پاسخ داروسازدر کودکان هم همین سه نشانه کمک میکند، ولی آستانهٔ مراجعه پایین‌تر است، چون آنفولانزا در کودکان خردسال معمولاً از کرونا شدیدتر است. نفس تند، کبودی لب، بی‌حالی شدید یا کم‌آبی یعنی همین امروز پزشک. هر تبی در نوزاد زیر ۱۲ هفته هم باید همان روز دیده شود.
💬 خوب شده‌ام، ولی سرفه‌ام هنوز مانده است.
پاسخ داروسازسرفهٔ بعد از عفونت ویروسی معمولاً ظرف سه تا چهار هفته خودش خوب میشود. برای سرفهٔ شبانه یک قاشق عسل در آب ولرم کمک میکند. اگر سرفه از سه هفته گذشت یا با تنگی نفس همراه شد، پزشک را ببینید.
💬 هر ماه یک بار سرما می‌خورم. طبیعی است؟
پاسخ داروسازدر فصل سرما، به‌خصوص اگر کودک مدرسه‌ای یا مهدکودکی در خانه دارید، چند بار سرماخوردگی در سال شایع است. خواب کافی، شستن دست و هوای تازه بیشترین کمک را میکنند. اگر بیماری‌ها پشتسرهم و طولانی‌اند، یک آزمایش سطح ویتامین D کمک میکند علت را پیدا کنید.
کنار این نگرانی‌ها، چند باور رایج هم هست که هر زمستان برمیگردد و بهتر است تکلیف‌شان روشن باشد.
کدام باورها دربارهٔ سرماخوردگی و آنفولانزا درست نیست؟
شش باور رایج دربارهٔ این سه بیماری درست نیست و دانستن‌شان جلوی دارو خوردن بی‌جا و نگرانی بی‌دلیل را می‌گیرد. هر کارت می‌گوید به‌جای آن باور چه کاری جواب می‌دهد.
«آنتیبیوتیک سرماخوردگی را زودتر خوب میکند»بی‌اثر
آنتیبیوتیک روی ویروس اثری ندارد و علائم سرماخوردگی را کم یا کوتاه نمی‌کند. استراحت، مایعات و عسل برای سرفه همان کاری را میکنند که از آنتیبیوتیک انتظار داریم.
«آنفولانزا همان سرماخوردگی شدید است»نادرست
آنفولانزا ویروس جداگانه‌ای دارد، ناگهانیتر شروع میشود و در افراد پرخطر عارضه‌های جدی‌تری می‌سازد. به همین دلیل واکسن سالانه و داروی ضدویروس دارد و سرماخوردگی ندارد.
«کرونا همیشه با از دست رفتن بویایی همراه است»نادرست
از دست رفتن بویایی در کرونا شایعتر است، ولی همهٔ مبتلایان آن را ندارند. اگر نشانه‌های دیگر دارید، نبودن این یکی کرونا را رد نمی‌کند و تست جواب روشن‌تری می‌دهد.
«تب نکرده‌ام، پس آنفولانزا نیست»نادرست
تب در آنفولانزا شایع است ولی همیشگی نیست. شروع ناگهانی و درد شدید بدن نشانهٔ مهم‌تری است و اگر پرخطرید، همین کافی است که با پزشک تماس بگیرید.
«واکسن آنفولانزا جلوی کرونا را هم می‌گیرد»نادرست
واکسن آنفولانزا فقط برای ویروس آنفولانزا ساخته شده و از کرونا محافظت نمی‌کند. ولی با کم کردن احتمال آنفولانزا، جلوی همزمانی دو بیماری را می‌گیرد که شدیدتر است، پس گروه‌های پرخطر هر پاییز آن را بزنند.
«ویتامین C سرماخوردگی را درمان میکند»شواهد محدود
شروع ویتامین C بعد از علائم در مطالعه‌ها اثر ثابتی نداشته است. مصرف منظم از قبل، سرماخوردگی را کمی کوتاه‌تر میکند و برای ورزشکاران استقامتی خطر ابتلا را نصف میکند. پس اگر می‌خواهید اثر بگیرید، پیش از فصل سرما شروع کنید.
چه علائمی یعنی باید همان روز پیش پزشک بروید؟
تنگی نفس، درد ماندگار قفسهٔ سینه، گیجی، ادرار نکردن، ضعف شدید و تبی که بهتر شد و برگشت، یعنی همان روز پزشک. این نشانهها در هر سه بیماری معنای یکسانی دارند. در کودکان این علائم هم همین حکم را دارند.
این نشانهها در کودکان یعنی همان روز باید پزشک آن‌ها را ببیند.
- نفس تند یا سخت، یا فرو رفتن دنده‌ها با هر نفس
- کبودی لب یا صورت
- کم‌آبی، یعنی هشت ساعت بی‌ادراری، دهان خشک یا گریهٔ بی‌اشک
- بی‌حالی و بی‌توجهی در بیداری، یا تشنج
- تب بالای ۴۰ درجه که با دارو پایین نمی‌آید
- هر تبی در نوزاد زیر ۱۲ هفته
اگر باردارید، بالای ۶۵ سال هستید یا بیماری قلبی، ریوی یا دیابت دارید، منتظر این نشانهها نمانید و همان روز اول علائم با پزشک تماس بگیرید. در سرماخوردگی معمولی هم تبی که بیش از سه روز بماند، یا علائمی که بعد از ۱۰ روز بهتر نشده، دلیل مراجعه است.
کدام‌یک عارضهٔ جدی‌تری دارد؟
بیشتر مبتلایان هر سه بیماری با مراقبت خانگی خوب می‌شوند و عارضه بیشتر سراغ گروه‌های پرخطر می‌رود. آنفولانزا و کرونا هر دو می‌توانند به ذات‌الریه برسند و عفونت باکتریایی اضافه در آنفولانزا شایعتر است. کرونا گاهی عارضه‌ای به نام کووید طولانی به‌جا می‌گذارد، یعنی خستگی و تنگی نفسی که بعد از بهبود ادامه پیدا میکند.
در کودکان خردسال، آنفولانزا معمولاً بیماری شدیدتری از کرونا می‌سازد و همین یکی از دلیل‌های واکسن سالانه است. پس عارضه دلیل ترس نیست، دلیل این است که گروه پرخطر زودتر پزشک را خبر کند و بقیه با خیال راحت در خانه استراحت کنند.
سه کار ساده برای امشب: به سرعت شروع، درد بدن و بویایی دقت کنید و اگر پرخطرید همین امروز با پزشک تماس بگیرید. وسایل شخصی را جدا کنید و پنجرهٔ اتاق را باز بگذارید. دماسنج، زینک و ویتامین D را هم از همین هفته در خانه داشته باشید، نه روز بیماری.
ممنون که تا اینجا همراه ما بودید. امیدواریم این فصل سرما را با خانواده‌تان سالم و بی‌دغدغه بگذرانید، و اگر این صفحه به کار‌تان آمد، آن را برای کسی بفرستید که همین حالا بیمار است.
سؤالات متداول دربارهٔ سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا
چطور بفهمم سرماخوردگی است یا آنفولانزا؟
مهمترین تفاوت سرماخوردگی و آنفولانزا در سرعت شروع و شدت درد بدن است. سرماخوردگی آرام و طی دو سه روز از بینی و گلو شروع میشود، معمولاً تب ندارد و درد بدنش خفیف است. آنفولانزا ناگهانی و در چند ساعت شروع میشود و با تب، درد شدید بدن و خستگی زیاد همراه است.
تفاوت آنفولانزا و کرونا چیست؟
آنفولانزا و کرونا هر دو با تب، سرفه و بدندرد میآیند، ولی آنفولانزا ناگهانیتر شروع میشود و کرونا اغلب تدریجی است. از دست رفتن بویایی یا چشایی در کرونا شایعتر است و کرونا از دو تا سه روز پیش از علائم مسری میشود، در حالی که آنفولانزا از یک روز قبل. تشخیص قطعی فقط با تست ممکن است، چون بیشتر نشانهها مشترکاند.
سرماخوردگی، آنفولانزا و کرونا چند روز طول میکشد؟
سرماخوردگی معمولاً در یک تا دو هفته خوب میشود. آنفولانزا در چند روز تا کمتر از دو هفته بهتر میشود و تبش معمولاً سه تا چهار روز میماند، هرچند سرفه میتواند دو هفته یا بیشتر ادامه پیدا کند. کرونا در بیشتر افراد ظرف چند هفته خوب میشود.
آنفولانزا و کرونا از چه زمانی مسری‌اند؟
آنفولانزا از یک روز پیش از شروع علائم مسری است و تا پنج تا هفت روز بعد از بیمار شدن ادامه دارد، با بیشترین سرایت در سه روز اول. کرونا از دو تا سه روز پیش از علائم پخش میشود و به‌طور میانگین تا حدود هشت روز بعد از شروع علائم مسری میماند. برای برگشتن به جمع، دست‌کم ۲۴ ساعت بدون تب و بدون داروی تببر باشید و حال‌تان رو به بهبود باشد.
آیا برای سرماخوردگی و آنفولانزا آنتیبیوتیک لازم است؟
آنتیبیوتیک برای سرماخوردگی و آنفولانزا لازم نیست، چون هر دو ویروسیاند و آنتیبیوتیک روی ویروس اثر ندارد. استراحت، مایعات کافی و تببر معمولی کافی است. اگر تب بعد از بهتر شدن دوباره برگشت یا از پنج روز گذشت، پزشک باید احتمال عفونت باکتریایی اضافه را بررسی کند.
تست کرونا خانگی منفی شد، دوباره تست بدهم؟
اگر علامت دارید و تست سریع کرونا منفی شد، ۴۸ ساعت بعد دوباره تست بدهید، چون تست سریع در روزهای اول ممکن است ویروس را نشان ندهد و برای اطمینان دو تست منفی به فاصلهٔ ۴۸ ساعت لازم است. تست PCR دقیق‌تر است و اگر جزو گروه پرخطرید، آن را از پزشک بخواهید.
میشود همزمان آنفولانزا و کرونا گرفت؟
همزمان گرفتن آنفولانزا و کرونا ممکن است، هرچند نادر است و تست میتواند هر دو را نشان دهد. کسانی که هر دو را با هم دارند معمولاً بیماری شدیدتری را تجربه میکنند. واکسن سالانهٔ آنفولانزا احتمال این همزمانی را کم میکند.
فرق سرماخوردگی و آلرژی چیست؟
آلرژی فصلی با خارش چشم، بینی و گلو و عطسههای پشتسرهم شناخته میشود، تب ندارد و هفتهها یا ماهها میماند. سرماخوردگی طی دو سه روز کامل میشود، گاهی تب خفیف دارد و در یک تا دو هفته خوب میشود. اگر علائم هر سال در همان فصل برمیگردد و با آنتیهیستامین آرام میشود، احتمالاً آلرژی است.
سرماخوردگی به آنفولانزا تبدیل میشود؟
سرماخوردگی و آنفولانزا را ویروسهای متفاوتی میسازند و یکی به دیگری تبدیل نمیشود. اگر بعد از چند روز بهتر شدن، تب و ضعف دوباره برگشت، ممکن است عفونت دیگری اضافه شده باشد و همان روز باید پزشک را ببینید.
این مطلب برای آگاهی شما نوشته شده و جای تشخیص و نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد. تشخیص قطعی نوع بیماری فقط با معاینه و آزمایش ممکن است. داروی ضدویروس و آنتیبیوتیک را فقط پزشک تجویز میکند و دوز هر مکمل را پزشک یا داروساز با توجه به سن، بارداری و داروهای شما تعیین میکند.
📚 منابع علمی و استنادات پزشکی
هر عددی که در متن آمده، در یکی از این منابع یا در منبع باکس نقل‌قول است.
- Similarities and Differences between Flu and COVID-19 — CDC (Centers for Disease Control and Prevention)
- Signs and Symptoms of Flu — CDC
- How Flu Spreads — CDC
- Treating Flu — CDC
- Preventing Seasonal Flu — CDC
- Preventing Spread of Respiratory Viruses When You're Sick — CDC
- Testing for COVID-19 — CDC
- Common cold — NHS (National Health Service)
- COVID-19 symptoms and what to do — NHS
- Cough — NHS
- Hay fever — NHS
- Sinusitis (sinus infection) — NHS
- Reye's syndrome — NHS
- Influenza (seasonal) fact sheet — World Health Organization (WHO)
- Abuelgasim H et al. — Effectiveness of honey for symptomatic relief in upper respiratory tract infections, BMJ Evidence-Based Medicine ۲۰۲۱
- Martineau AR et al. — Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory tract infections, BMJ ۲۰۱۷
- Hemilä H, Chalker E — Vitamin C for preventing and treating the common cold, Cochrane Database of Systematic Reviews ۲۰۱۳
- Zinc — Fact Sheet for Health Professionals — NIH Office of Dietary Supplements
نویسنده: دکتر فرهاد مومنی (دکترای داروسازی، شمارهٔ نظام ph-16304) · بازبینی علمی: دکتر زهره احمدی‌پور (دکترای داروسازی، شمارهٔ نظام ph-21501) · آخرین به‌روزرسانی: ۷ مهر ۱۴۰۵
